Na początek
Bolonia to dobre miasto na naukową wycieczkę pieszo. Muzea uniwersytetu – anatomii, astronomii, geologii, fizyki, botaniki i historii samych studentów – leżą głównie przy Via Zamboni i w jej okolicy. Kilka minut dalej jest Archiginnasio z teatrem anatomicznym. Dalej od centrum są muzea przemysłu, centrum edukacji naukowej, a tuż za miastem – dom, w którym Guglielmo Marconi zaczął doświadczenia z radiem.
Miejsca grupujemy tematycznie. Przy każdym podajemy krótki opis i link do oficjalnej strony, na której są aktualne godziny otwarcia i ceny – nie powtarzamy ich tutaj, bo się zmieniają.
Jak dojechać
- Samolotem: lotnisko Guglielmo Marconi leży około 10 km od centrum. Kolejka jednoszynowa Marconi Express łączy je z dworcem Bologna Centrale w około siedem minut, z przystankiem pośrednim Lazzaretto.
- Koleją: Bologna Centrale to duży węzeł pociągów regionalnych, międzymiastowych i dużych prędkości.
- Drogą: miasto leży przy autostradzie A1; A14 prowadzi nad Adriatyk, a A13 w stronę Wenecji Euganejskiej.
Muzea uniwersyteckie
System Muzealny Uniwersytetu Bolońskiego (SMA) łączy 16 muzeów i kolekcji. Większość jest w dzielnicy uniwersyteckiej; dwie kolekcje weterynaryjne są w Ozzano dell'Emilia, około 20 km od miasta. Te warto zobaczyć w pierwszej kolejności:
W 1711 r. senat Bolonii kupił pałac dla Instytutu Nauk założonego z inicjatywy Luigiego Ferdinanda Marsiliego. W zdobionych freskami salach są dziś historyczne kolekcje geografii i nawigacji, architektury wojskowej, fizyki, historii naturalnej, chemii oraz anatomii i położnictwa, a także XVI-wieczne muzeum Ulissego Aldrovandiego.
Mapa →Mieści się w Palazzo Poggi (Via Zamboni 33). Uniwersytet określa je jako jedyne w Europie muzeum poświęcone życiu studentów: około 400 obiektów – obrazów, rękopisów, rzeźb i rekonstrukcji – z ponad ośmiu stuleci kultury studenckiej, od bractw studenckich po studentki i studencki aktywizm. Dobry przystanek dla każdego, kogo interesuje Proces Boloński.
Mapa →Wieża astronomiczna zbudowana w latach 1712–1726 z inicjatywy Marsiliego i otwarta w 1727 r.; do 1936 r. jedyne obserwatorium uniwersytetu. Instrumenty od XIII do XX wieku na czterech piętrach i taras widokowy na szczycie.
Mapa →Założony w 1568 r. przez senat Bolonii z inicjatywy Ulissego Aldrovandiego – uniwersytet uznaje go za czwarty ogród botaniczny na świecie, po Pizie, Padwie i Florencji. Na obecnym miejscu przy Via Irnerio działa od 1803 r.
Mapa →Kolekcja wosków anatomicznych, jedno z 16 muzeów i kolekcji Systemu Muzealnego Uniwersytetu Bolońskiego.
Mapa →Nazwana na cześć Giovanniego Capelliniego, pierwszego we Włoszech profesora geologii, otwarta w 1881 r. Blisko milion okazów skał, roślin i skamieniałości; najbardziej znane to plioceński mastodont, eoceńskie ryby z Monte Bolca, plioceńskie wieloryby i 26-metrowy model diplodoka.
Mapa →Około 50 tysięcy okazów, z czego mniej więcej 10 tysięcy na wystawie: mineralogia systematyczna i regionalna, skały użyte w budowlach Bolonii, meteoryty i bursztyn, a także minerały fluorescencyjne i dawne instrumenty optyczne. Wstęp wolny; muzeum ma ograniczone godziny otwarcia i latem jest zamknięte.
Mapa →Instrumenty fizyczne z XIX i XX wieku, w tym aparatura dydaktyczna i badawcza Augusta Righiego i Quirina Majorany, sprzęt szkoły radiokomunikacji związanej z pracami Righiego i Marconiego, pierwsze maszyny liczące, mikroskopy elektronowe i komory mgłowe. Udostępniana grupom szkolnym na zgłoszenie.
Mapa →Źródła: [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11]
Gdzie dawniej uczył uniwersytet
Do 1803 r. uniwersytet nauczał w Archiginnasio. Jego teatr anatomiczny to jedno z najbardziej znanych wnętrz w mieście.
Pałac zbudowany w latach 1562–1563 według projektu Antonia Morandiego (Terribilii) służył uniwersytetowi do 1803 r., a od 1838 r. mieści bibliotekę. Teatr anatomiczny, zaprojektowany w 1637 r. przez Antonia Paolucciego („il Levanti”), został zniszczony w bombardowaniu 29 stycznia 1944 r. i odbudowany po wojnie z oryginalnymi drewnianymi rzeźbami.
Mapa →Przemysł i technika
Bolonia to także miasto, które produkuje – od młynów jedwabniczych po maszyny pakujące i motocykle. Tę historię opowiadają dwa muzea.
W dawnej cegielni Galottich nad kanałem Navile, wokół jej pieca Hoffmanna. Opowiada, jak Bolonia produkowała przez pięć stuleci: jedwab – z działającym modelem bolońskiego młyna jedwabniczego w skali 1:2 – potem mechanikę, mechatronikę i opakowania, instrumenty naukowe instytutu Aldini-Valeriani, a od 2019 r. interaktywną przestrzeń o dzisiejszych technologiach przemysłowych.
Mapa →W siedzibie firmy w Borgo Panigale: motocykle drogowe i wyścigowe oraz oś czasu najważniejszych momentów w historii marki, na około 1000 m². Zwiedzanie fabryki z przewodnikiem obejmuje muzeum; liczba miejsc jest ograniczona, trzeba rezerwować online.
Mapa →Nauka dla rodzin i szkół
Otwarte w 2015 r. przez Fundację Golinellich w przebudowanym terenie przemysłowym o powierzchni 9000 m²: laboratoria, sale lekcyjne, sale wystawowe i audytorium do edukacji naukowej i artystycznej, z wystawami, warsztatami, kursami i wykładami dla wszystkich grup wiekowych. Naprzeciwko stoi Centro Arti e Scienze Golinelli, otwarte w 2017 r.
Mapa →Źródła: [16]
Wycieczka za miasto: dom Marconiego
Guglielmo Marconi urodził się w Bolonii w 1874 r. Miasto i okolice zachowały wiele śladów po nim – wśród nich rodzinny dom, w którym zaczęła się jego praca nad radiem.
Dom rodziny Marconich w Pontecchio, w gminie Sasso Marconi, niecałe 20 km od Bolonii. Tu młody Guglielmo Marconi urządził pierwsze laboratorium i przeprowadził pierwsze doświadczenia z telegrafią bez drutu. W willi działa Muzeum Marconiego o początkach telekomunikacji, a także biblioteka i archiwum; na terenie posiadłości stoi mauzoleum Marconiego. W dni powszednie zwiedzanie tylko po rezerwacji.
Mapa →Pod portykami
Portyki – około 62 km, na liście UNESCO od 2021 r. – pozwalają przejść dużą część centrum pod dachem. Zob. Miasto i region.
Źródła: [19]
Źródła
- Bologna Welcome – Plan your trip
- Marconi Express – How the service works
- University of Bologna Museum System (SMA) – The museums
- SMA – University of Bologna Museum System: about us (16 museums and collections)
- SMA – Museo di Palazzo Poggi
- University of Bologna – European Student Museum (MEUS) visit, Student Ambassadors
- SMA – Museo della Specola
- SMA – Orto Botanico ed Erbario
- Bologna Welcome – Geological Collection “Giovanni Capellini Museum”
- Bologna Welcome – Mineralogical Collection “Luigi Bombicci Museum”
- Bologna Welcome – Collezione di Fisica
- Biblioteca dell'Archiginnasio – The palace
- Biblioteca dell'Archiginnasio – The anatomical theatre
- Bologna Welcome – Museo del Patrimonio Industriale (ex fornace Galotti)
- Bologna Welcome – Museo Ducati; Ducati – Borgo Panigale Experience
- Bologna Welcome – Opificio Golinelli
- Bologna Welcome – Villa Griffone – Museo Marconi
- Bologna Welcome – Marconi itinerary in Bologna and surroundings
- UNESCO World Heritage Centre – The Porticoes of Bologna
Źródła sprawdzone 26 października 2026. Oficjalne dokumenty są linkowane, nie publikowane ponownie.